źródła prawa funkcje prawa
Odpowiedzialność pozwanego skargą windykacyjną za pożytki i nakłady.
Skarga chroniąca własność kwirytarną w przypadku jej naruszenia np. bezpodstawne „roszczenie” do służebności na rzeczy. Skarga windykacyjna.
Skarga windykacyjna, wydobywcza rei vindicatio – dla ochrony własności kwirytarnej przeciwko nieprawnemu posiadaczowi. Powód musiał udowodnić, że był właścicielem – nabył rzecz pierwotnie lub od innego właściciela (itd. – dowód diabelski - probatio diabolica), sytuację ułatwiała instytucja zasiedzenia. Przesłanki zasiedzenia.
W prawie klasycznym: Przetworzenie rzeczy (specificatio).
Nabycie własności rzeczy ruchomej przez przetworzenie następowało jeżeli osoba wykonała nową rzecz (nova species) z materiału nie należącego do niej – szkoła prokulejańska dawała własność przetwórcy, Confusio w prawie rzeczowym.
Confusio – połączenie rzeczy jednorodzajowych (wino, złoto), co tworzyło inną rzecz – większą – współwłasność obydwu właścicieli. Nabycie własności przez połączenia rzeczy (accessio).
Nabycie własności przez połączenie rzeczy do innej, stającej się jej częścią składową i własnością jej właściciela rzeczy głównej: (1)nieruchomość do nieruchomości lub (2) ruchomość do nieruchomości, a także (3)dwóch ruchomości. |
Prawa rzeczowe.
Do praw rzeczowych należały: Actio negatoria.
Skarga chroniąca własność kwirytarną w przypadku jej naruszenia np. bezpodstawne „roszczenie” do służebności na rzeczy. Sposoby ochrony własności.
Prawo cywilne i pretorskie dawało właścicielom liczne skargi actiones in rem, o zwrot lub zaniechanie naruszenia własności. Przysługiwały im interdykty posesoryjne (gdy byli posiadaczami); Zasiedzenie.
Sposób nabycia własności przez nieprzerwane posiadanie w określonym czasie, przy zachowaniu określonych prawem warunków; przez nadanie własności kwirytarnej np. na res mancipi objętych bez zachowania formalności, a także nabywcy w dobrej wierze od nie będącego właścicielem. Nabycie własności na pożytkach.
Własność na owocach nabywał właściciel rzeczy z chwilą ich odłączenia i stania się samodzielnymi rzeczami fructus separati. Zawłaszczenie (occupatio).
Zawłaszczenie – nabycie własności na rzeczach niczyich res nullis, przez objęcie w posiadanie z zamiarem przywłaszczenia sobie. |